De belastingfout die 312.000 dollar kan kosten

Verdien je in de VS 150.000 dollar of meer en zet je nog steeds je hele 401(k) in de traditionele pot, dus voor belasting, dan volg je misschien een vuistregel die te oud is geworden. Die regel klinkt bekend: later, als je met pensioen bent, zit je toch in een lagere belastingschijf. In 2026 is dat voor veel hoge inkomens minder vanzelfsprekend.

De One Big Beautiful Bill Act maakte de zeven belastingtarieven uit de TCJA-periode permanent en verhoogde een aantal grenzen voor inflatie. Volgens de Tax Foundation loopt de 24-procentschijf voor gehuwden die samen aangifte doen nu tot 394.600 dollar, en de 32-procentschijf tot 501.050 dollar. Voor Nederlandse lezers zijn dit geen lokale pensioenbedragen, maar Amerikaanse fiscale regels. De praktische les is wel herkenbaar: belasting uitstellen werkt alleen goed als je later echt minder betaalt.

De oude aanname is te simpel geworden

Een traditionele 401(k) wint vooral als je marginale belastingtarief bij opname duidelijk lager is dan vandaag. Neem een huishouden met 200.000 dollar inkomen dat de volledige bijdrage stort. De aftrek bespaart dan 24 cent belasting per ingelegde dollar. De door de IRS bevestigde limiet voor 2026 is 24.500 dollar.

Maar bij pensionering kan het plaatje terugveren. Een vermogen van ongeveer 1,6 miljoen dollar, verdeeld over belastbare rekeningen, uitgestelde pensioenpotten en Social Security, kan door verplichte uitkeringen, dividend en pensioeninkomen opnieuw in de 24-procentschijf belanden. Dan is de belastingarbitrage weg. Je hebt niet minder belasting betaald. Je hebt de rekening alleen later geopend.

Het verschil zit in wat je echt kunt uitgeven

Bij een Roth 401(k) betaal je de belasting vooraf. Gekwalificeerde opnames komen later belastingvrij naar buiten. Voor een jonge hoge inkomensverdiener die 30 jaar lang 24.500 dollar per jaar in Roth stopt in plaats van traditioneel, kan dat bij zeven procent reeel rendement ongeveer 312.000 dollar extra besteedbaar vermogen opleveren op 65-jarige leeftijd.

Dat bedrag is geen voorspelling. Rendementen, regels en belastingtarieven veranderen. Toch maakt het de orde van grootte duidelijk. Als je huidige en toekomstige tarief dicht bij elkaar liggen, wordt de traditionele aftrek minder waardevol, terwijl Roth juist zekerheid koopt over een deel van je toekomstige inkomen.

De mensen met het meeste belang kiezen het minst vaak Roth

Een onderzoek van het NBER van Beshears, Choi, Laibson en Madrian keek naar twaalf grote bedrijven die Roth 401(k)-opties invoerden. Bij nieuwe werknemers, de schoonste onderzoeksgroep, bleek salaris negatief samen te hangen met Roth-gebruik. Hoe meer iemand verdiende, hoe kleiner de kans dat die persoon Roth koos.

Slechts 8,6 procent van alle deelnemers gebruikte Roth in het eerste jaar. Dat zegt iets over gedrag. Juist de groep die het meest te winnen kan hebben bij het vastleggen van bekende tarieven, blijft het vaakst bij de standaardkeuze. Niet omdat de berekening altijd klopt, maar omdat standaardinstellingen nu eenmaal weinig weerstand oproepen.

Vanaf 2026 beslist de wet soms voor je

Voor werknemers van 50 jaar of ouder verandert er nog iets. Als je FICA-loon in het vorige jaar boven 150.000 dollar lag, moeten catch-up-bijdragen vanaf 1 januari 2026 verplicht in Roth. Die extra 8.000 dollar is dan niet meer aftrekbaar. Voor dat deel hoef je dus niet meer te kiezen.

De open vraag gaat over de basisbijdrage van 24.500 dollar. Daar zit een belangrijk verschil tussen de Roth IRA en de Roth 401(k). De vergelijkingstabel van de IRS laat zien dat designated Roth 401(k)-bijdragen geen inkomensgrens hebben. Voor veel hoge inkomens is het werkgeversplan daarom de Roth-deur die nog openstaat.

De betere keuze begint met een concrete vraag

De nuttigste test is nuchter: verwacht je dat je marginale belastingtarief met pensioen minstens vier procentpunten lager is dan nu, na verplichte uitkeringen, Social Security en eventueel pensioeninkomen? Kun je daar niet overtuigend ja op zeggen, dan is Roth voor minstens een deel van je bijdrage verdedigbaar.

Dit is geen persoonlijk financieel advies. Staatsbelasting, werkgeversbijdragen, nalatenschap en fiscale woonplaats kunnen de uitkomst veranderen. Laat daarom iemand de scenario's doorrekenen, liefst een adviseur die ook je gedragsvalkuilen meeneemt, want slimmere beleggers gebruiken bewijs in plaats van instinct. Alles Roth of alles traditioneel is niet altijd nodig. Een 50/50- of 70/30-verdeling kan praktischer zijn.

De slechtste keuze is de keuze niet maken. In 2026 kan twintig minuten in je pensioenportaal meer opleveren dan jarenlang vertrouwen op een oude vuistregel.